Yazar: Ahsen İlhan

SELÇUKLU TAÇKAPI GELENEĞİ

SELÇUKLU TAÇKAPI GELENEĞİ

Mimari
Geleneksel süsleme sanatları içinde belki de en geniş konulardan biridir, taçkapılar... Taş, tuğla ve benzeri, kaba ve işlemesi zor malzeme üzerinde bu denli ince dokunuşlar, elbette derin bir medeniyetin izleri olarak düşünülmeli. Selçukluların mimarî eserlerinde izlediğimiz girift ve stilize bezemeler, âdeta kültürün ve saltanatın muhtevasını da yansıtan ana kaynaklar arasındadır.     1071’de ve devamında Anadolu’yu da bir Türk yurdu hâline getiren mücadeleler, arkasında taşa, toprağa ve bölgenin manevî dokusuna gelenekten beslenen bir karakter kazandırdı. İslâm inancıyla da sentezlenen bu taş süsleme üslûbunda geometrik desen kullanımı oldukça yaygın. Geometrik şekillerin iç içe ve birbirini tekrar ederek uzayıp giden bir sonsuzlukla ele alınması, kararlı bir topl
OSMANLI CAMİLERİNDE KAVRAMLAR VE ANLAMLAR

OSMANLI CAMİLERİNDE KAVRAMLAR VE ANLAMLAR

Mimari
Osmanlı mimarî geleneğinde dinî ve profan yapıların kendine has bir kimliğe sahip olduğunu, detay okumalardan görmek mümkün.     Her ne kadar strüktürel taşıyıcı unsurlar ve örtü sistemleri, fizikî şartların bir gerekliliği olsa da bununla sınırlı değil. Temelden yapı iskeletine kadar dâhiyane bir mühendislik ürünü olan Osmanlı mimarîsini, çağdaşı olan uygarlıkların ve o devre kadar süregelen oluşumların standardından ayıran bir kimlik var. Bu anlatımda amaç bir savı ispat etmekten çok, üstü toz tutan bir hüviyete üflemek! Bu minvalde bir yol haritası belirlerken en akıcı ve akla uygun istikamet, dönemin en ihtişamlı yapılarına bir perspektif oluşturmak olacaktır. Osmanlı’nın İslâm mimarîsindeki yerini derinleştiren camiler, bir yandan da dönemin yapısal karakteri
Osmanlı Nezaketinden Bugünün Algısına

Osmanlı Nezaketinden Bugünün Algısına

DİĞER, Kültür, Osmanlı Tarihi
Revize edilmiş bir toplumda, nezaketten ve naiflikten ayrıştırılmış durumdayız. Bu ayrıştırma, özden iyinin alınması ve artıkların bırakılması kadar da basit değil! Katkı maddeli bir ayrıştırma. Köklü bir değişimde amaç her zaman iyiye, güzele varmak gâyesi kadar sanatlı olmuyor. ‘Ayrıştırmak’ kelimesini gerçek mânâsında kullandıysak, bütünün bozulması sonucuna varıyoruz. Yan anlamda düşünürsek; kötü parçaları, iyiden elimine etmiş oluyoruz. Fakat en nihayetinde, bu yeni sentezi meydana getirirken, kötü atıkları modern kisveli çamurlara buluyoruz.     Modernizm ve Romantizm Güncel yaşam kriterleri, modern toplum gereksinimini akıllara kazıyor. Fakat biz bu kavramdan ne algılıyoruz? Sanırım buralar biraz karışık. Gelenekselci tavır hep imtina edilen kavramlardan ol
İSTANBUL’DA YANGIN KULELERİNİN DİLİ VE İŞLEYİŞİ

İSTANBUL’DA YANGIN KULELERİNİN DİLİ VE İŞLEYİŞİ

DİĞER, Mimari
HARîK KÖŞKÜ İstanbul külliyeleri, camileri ve eşsiz minareleriyle tarihin her dönemine, özellikle de mimarlık tarihine ışık tutan bir derya gibidir. Misal; tarihi yarımadaya gidip de bir tarafına Boğaz’ı bir tarafına Haliç-i Dersaadet’i alıp bu adacığın içindeki tarih zenginlikleri arasında geçmişe doğru zihinsel bir yolculuk yapmamak mümkün olmasa gerek.     Tarihin her döneminde iskân görmüş bu topraklarda Bizans’tan Osmanlı’ya su kemerleri, sarnıçlar, surlar ve her birinde farklı bir dünyaya adım atacağınız sur kapıları; kısacası dinî ve sivil mimarî kapsamında her bir taş, her bir tuğla titizlikle ele alınması gereken benzersiz hazinelerdir. Bunların yanı-sıra çok değerli mimarî varlıklarımız arasında İstanbul’daki üç eşsiz kule de sayılmalıdır. Bu kuleler bel